Olsztyn - Planetarium

19 lutego 1973 roku z okazji 500 rocznicy urodzin Mikołaja Kopernika w Olsztynie uroczyście otwarto Planetarium. Gmach powstał według projektu architektów Ludomira Gosławskiego i Janusza Miścickiego, a sama budowa trwała zaledwie 14 miesięcy. Do 2012 roku do projekcji nieba na kopule o średnicy 15 metrów wykorzystywano projektor firmy Carl Zeiss Jena. Obecnie został on zastąpiony nowoczesnym cyfrowym systemem projekcyjnym DigitalSky2. W trakcie projekcji na widowni może przebywać 160 widzów, którymi najczęściej są uczestnicy wycieczek szkolnych. Jednak w Planetarium oprócz działań dydaktycznych i wykładów popularnonaukowych można wziąć udział także w koncertach i imprezach kulturalnych odbywających się pod "rozgwieżdżonym niebem". Poszczególne seanse na które zaprasza Planetarium trwają około 40 minut każdy, a ich wybór jest dosyć szeroki. Ja miałem przyjemność zobaczyć seans "Niebo dzisiejszej nocy" prowadzony przez astronoma, który na żywo opowiadał o zmieniających się na kopule widokach nieba. Niestety, ponieważ na seans dotarłem w ostatniej chwili, nie miałem okazji obejrzenia wystawy czasowej prezentowanej w holu wejściowym. I przykro to powiedzieć, ale zachowanie obsługi nie zachęciło mnie do tego, aby po seansie wrócić do wnętrza Planetarium i to nadrobić.

https://planetarium.olsztyn.pl/

Olsztyn - Centrum Techniki i Rozwoju Regionu "Muzeum Nowoczesności" MOK

W 2014 roku, po dwóch latach prac rewitalizacyjnych, w dawnym tartaku braci Raphaelsonów w Olsztynie, otwarto Muzeum Nowoczesności.
Rodzina Raphaelsonów przybyła do Olsztyna pod koniec XVIII wieku i początkowo zajmowała się handlem. Sam tartak zbudowano ok. 1884 roku. Był jednym z czterech działających w Olsztynie. Na przełomie XIX i XX wieku Raphaelsonowie zaliczali się do kręgów bogatego mieszczaństwa zasiadając w radzie miejskiej i we władzach Gminy Żydowskiej. Tartak funkcjonował do 1929 roku, a następnie został sprzedany Miejskiej Spółce Gospodarki Komunalnej. Urządzenia i maszyny zdemontowano, a wnętrze przebudowano. Obok tartaku przed 1945 rokiem wybudowano halę trolejbusową. Po 1945 roku cały teren wraz z zabudowaniami przejął Skarb Państwa przeznaczając tartak na magazyny i warsztaty, a z czasem na mieszkania komunalne. W 1987 roku budynek opustoszał zamieniając się stopniowo w ruinę. Dopiero w 2007 roku dzięki działaniom społeczników tartak wpisano na listę zabytków i opracowano projekt  odbudowy z przeznaczeniem na muzeum.
Muzeum Nowoczesności to dosyć pokrętna nazwa tego co zwiedzający ma okazję zobaczyć wewnątrz obiektu. Nowoczesność jest tu bowiem rozumiana jako zjawisko rozciągnięte w czasie. Każde pokolenie ma swoją własną nowoczesność i w taki sposób należy spojrzeć na tę wystawę. Zatem odwiedzając to miejsce zobaczymy zdobycze techniki i cywilizacji końca XIX i początku XX wieku w kontekście Warmii i Mazur, które do dziś są rozwijane i ulepszane. Ekspozycja podzielona jest na następujące działy: maszyny, produkcja, budownictwo, inżynieria miejska i rozwój miasta. Stare i oryginalne eksponaty uzupełnione są licznymi multimediami oraz fotografiami.
W 2019 roku zakończono rewitalizację budynku zajezdni trolejbusowej co pozwoliło na powiększenie przestrzeni ekspozycyjnej i przygotowywanie oraz prezentowanie wystaw czasowych.
Muzeum działa w ramach Miejskiego Ośrodka Kultury, dlatego organizowane są tu również liczne i różnorodne imprezy kulturalne.

https://www.mok.olsztyn.pl/muzeum#1muz

Olsztyn - Zamek Kapituły Warmińskiej - Muzeum Warmii i Mazur

Rozpoczęcie budowy w Olsztynie Zamku biskupów warmińskich nastąpiło prawdopodobnie w 1346 roku. Kapituła warmińska wraz z biskupem podlegała opiece zakonu krzyżackiego. W 1410 roku w czasie wojny polsko-krzyżackiej warownia bez walki oddana została na krótko Polakom w zarząd księcia Janusza I Mazowieckiego. W 1414 roku Zamek ponownie został zajęty przez wojska polskie. W 1466 roku na mocy pokoju toruńskiego Olsztyn przyłączono do Polski. W latach 1516-21 funkcję administratora dóbr kapituły warmińskiej pełnił Mikołaj Kopernik. W tym czasie zarządził przebudowę systemu fortyfikacji zamkowych, dzięki czemu wojska krzyżackie próbujące najazdu na Zamek w 1521 roku odstąpiły od tego pomysłu. Z czasem warownia utraciła znaczenie militarne i zaczęła pełnić wyłącznie funkcje mieszkalne. W czasie wojen szwedzkich Zamek zdewastowano. Po I rozbiorze Polski umieszczono w nim pruskie urzędy państwowe. W 1779 roku na Zamku zatrzymywał się Ignacy Krasicki. W latach 1909-11 pełnił funkcję siedziby prezydenta rejencji wschodniopruskiej. Okres II wojny światowej Zamek przetrwał bez większych zniszczeń.
Pierwsze muzeum w Olsztynie powstało w 1921 roku. Jego eksponaty prezentowane były właśnie w salach Zamku. Było to muzeum regionalne skupiające się na etnografii tego regionu. Funkcjonujące w Zamku Muzeum Warmii i Mazur powstało w 1945 roku. Na początku istniało ono pod nazwą "Muzeum Mazurskie", a od 1975 roku pod obecną nazwą. W salach Zamku zobaczyć można zbiory z zakresu archeologii, historii, numizmatyki, sztuki czy rzemiosła artystycznego. Ważną częścią ekspozycji jest z pewnością ta poświęcona Mikołajowi Kopernikowi. Na jednej ze ścian krużganków znajduje się do dziś tablica umożliwiająca uczonemu śledzenie wiosennych i jesiennych zrównań dnia i nocy. Niestety z uwagi na prace remontowe nie miałem okazji zobaczyć jej na własne oczy, dlatego jest powód, aby ponownie odwiedzić to miejsce.

https://muzeum.olsztyn.pl