Poznań - Muzeum Narodowe - Muzeum Etnograficzne

Muzeum Etnograficzne w Poznaniu jest jednym z oddziałów poznańskiego Muzeum Narodowego, choć historia tego zbioru sięga roku 1910. Pani Helena Cichowicz pełniąca wówczas funkcję prezesa Towarzystwa Ludoznawczego, wraz ze swoją córką Wiesławą, rozpoczęły gromadzenie zbiorów etnograficznych. Pasja i zaangażowanie z jakim obie panie to robiły zaowocowało otwarciem pod koniec 1911 roku pierwszej wystawy. W 1920 roku zbiory przekazano do Muzeum Wielkopolskiego (obecnie Muzeum Narodowego) i w jego ramach utworzono Dział Ludoznawczy. W okresie międzywojennym zbiory powiększały się również o eksponaty z Afryki i Nowej Gwinei. Niestety II wojna światowa spowodowała zniszczenie zbiorów, a to co pozostało zostało rozproszone. W 1945 roku rozpoczęto mozolne odtwarzanie kolekcji. W 1962 roku dotychczasowy Dział został przemianowany na Oddział MN i zyskał nową siedzibę, którą zajmuje do dziś. Jest to dawny budynek loży masońskiej wybudowany w latach 1817-1819. Niestety stan techniczny budynku wymagał pilnego remontu, który trwał do 1986 roku. Przychodząc obecnie do Muzeum można zobaczyć wystawę stałą zatytułowaną "Sztuka ludowa Wielkopolski", która prezentuje stroje, hafty, ceramikę rzeźbę, instrumenty ludowe i malarstwo z okresu przełomu XIX i XX wieku. Dodatkowo zobaczyć można liczne wystawy czasowe. Ja miałem przyjemność zobaczyć dwie takie wystawy: "Czarno na białym w kolorze" - prezentującą dawne zdjęcia wsi wielkopolskiej oraz "Rzeczy mówią" - prezentującą pochodzące z różnych zakątków świata przedmioty ludowe wraz z wytłumaczeniem ich przeznaczenia oraz ukrytych znaczeń związanych z danym przedmiotem. Muzeum jest bardzo przyjazne dla zwiedzających w każdym wieku o czym miałem okazję przekonać się osobiście podczas mojego zwiedzania. Dzieci w tym miejscu są bardzo mile widziane.

 

 

https://mnp.art.pl/oddzialy/muzeum-etnograficzne/

Nowy Wiśnicz - Zamek

Początki Zamku w Wiśniczu to druga połowa XIV wieku. Jan Kmita - starosta sieradzki, ruski i krakowski wznosi rezydencję obronną. Powstaje wówczas niewielka warownia z jedną wieżą i budynkami gospodarczymi otoczona palisadą. Dopiero syn Jana - Piotr dokonał przebudowy rezydencji w czteroskrzydłowy Zamek gotycki z trzema basztami otoczony murem. Kolejne zmiany zaszły w I połowie XVI wieku, kiedy kolejny Kmita i też Piotr, marszałek wielki koronny i wojewoda krakowski, przebudował Zamek w renesansową rezydencję magnacką. Niestety umarł bezpotomnie, dlatego w 1553 roku majątek przeszedł w ręce rodu Barzich. Nowi właściciele dosyć szybko, bo zaledwie po 40 latach sprzedali Zamek rodzinie Lubomirskich. W latach 1615-1621 nastąpiła kolejna rozbudowa Zamku tym razem w stylu barokowym. W wyniku tych prac Zamek stał się jedną z najokazalszych rezydencji obronnych Rzeczpospolitej i jedną z najwykwintniejszych w Europie. Zamek słynął z biblioteki i kolekcji obrazów wśród których znajdowały się prace Rafaela, Durera i Tycjana. Niestety stało się to przekleństwem w okresie potopu szwedzkiego. Pomimo, że załoga Zamku liczyła 600 żołnierzy dysponujących 80 armatami i zapasami amunicji i żywności na 3 lata obrony postanowiono Zamek poddać bez walki. Szwedzi wywieźli z Zamku 150 wozów pełnych zdobyczy. Był to początek upadku tego miejsca. Zamek był już później zamieszkiwany sporadycznie i w 1831 roku strawił go bardzo rozległy pożar. W 1928 roku rozpoczęto prace renowacyjne, ale przerwał je wybuch II wojny światowej. Po wojnie Zamek stał się własnością państwa. W 1991 roku ród Lubomirskich rozpoczął starania zmierzające do odzyskania Zamku. We wnętrzu Zamku funkcjonuje muzeum. Co pół godziny grupa turystów pod opieką przewodnika ma możliwość zobaczenia dziedzińca i wnętrz. Za dodatkową opłatą zobaczyć można kaplicę oraz kryptę grobową z oryginalnymi sarkofagami Lubomirskich.

http://zamekwisnicz.pl

Warszawa - Zachęta Narodowa Galeria Sztuki

W1860 roku w Warszawie z inicjatywy artystów malarzy powstało Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych, które jako pierwsze w zaborze rosyjskim zajęło się kolekcjonowaniem i prezentacją dzieł polskich twórców. Przez wiele lat Towarzystwo tułało się po Warszawie, aż w 1898 roku na działce podarowanej przez Ludwikę z Lindów Górecką rozpoczęto budowę stałej siedziby. W konkursie architektonicznym wygrał projekt Stefana Szyllera. Główny gmach oddano do użytku 15 grudnia 1900 roku, a trzy lata później powstało skrzydło południowe. Pozostałe zaprojektowane budynki nie zostały zrealizowane. Otwarcie Zachęty pozwoliło na prezentację mieszkańcom Warszawy dzieł Matejki (m.in. Bitwę pod Grunwaldem), Mehoffera, Malczewskiego, Wyspiańskiego, Dunikowskiego i wielu innych artystów. Zachęta stała się jednym z ulubionych celów spacerów warszawiaków. W 1922 roku - już w niepodległej Polsce - Zachęta stała się miejscem tragicznego zdarzenia. 16 grudnia podczas uroczystości otwarcia nowej wystawy doszło do skutecznego zamachu na pierwszego Prezydenta Polski Gabriela Narutowicza. W okresie II wojny światowej Towarzystwo zostało zdelegalizowane, a gmach Zachęty przekształcono na Dom Kultury Niemieckiej. Zbiory w większości trafiły do Muzeum Narodowego. Podczas Powstania Warszawskiego budynek ucierpiał, ale nie został zniszczony. Po wojnie przeprowadzono remont i w 1949 roku budynek przeznaczono na Biuro Wystaw Artystycznych, które zajęło się początkowo krzewieniem polityki kulturalnej PRL, a z czasem organizowaniem imprez artystycznych na światowym poziomie (przykładem niech będzie Międzynarodowe Biennale Plakatu). Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych wznowiło swoją działalność dopiero w 1991 roku podejmując się gromadzenia i prezentacji sztuki współczesnej. Od 2003 roku Zachęta uzyskała status narodowej instytucji kultury. Na odwiedzających dziś Zachętę czekają wystawy malarstwa, rzeźby, instalacji, fotografii, kinematografii, ale nie w oparciu o stałą ekspozycję tylko wystaw czasowych. 

 

https://zacheta.art.pl

Poznań - Muzeum Narodowe - Zamek Królewski - Muzeum Sztuk Użytkowych

W Poznaniu stoją dwa zamki: młodszy to Zamek Cesarski, starszy to Zamek Królewski zwany przez poznaniaków Zamkiem Gargamela. Nie ma pewności kiedy w Poznaniu powstał pierwszy Zamek Królewski. Przypuszcza się, że pierwsze zabudowania zaczęto wznosić za panowania Przemysła I lub Przemysła II w połowie XIII wieku. Niestety dopiero Kazimierz Wielki dokończył te prace i z tego miejsca pełnił funkcje namiestnika wielkopolskiego. Kolejna przebudowa miała miejsce za panowania Władysława Jagiełły, ale dosyć szybko Zamek utracił standardy rezydencji królewskiej i Zygmunt Stary przybywając do Poznania nie korzystał już z niego. Zaczęto przebudowę, ale pożar miasta w 1536 roku przerwał ją. Z ruin podniósł Zamek starosta Andrzej Górka nadając rezydencji charakter renesansowy. Kolejne zniszczenia przyniósł potop szwedzki po którym Zamek stopniowo popadał w coraz większą ruinę. Ostateczne zniszczenia miały miejsce podczas walk o poznańską cytadelę w 1945 roku. W 1949 roku postał projekt odbudowy Zamku. W latach 50-tych i 60-tych odbudowano dwa budynki w których zadomowiło się Muzeum Narodowe. W 2002 powołano Komitet Odbudowy Zamku Królewskiego w Poznaniu. Przez prawie 15 lat budowano coś co zdaniem historyków i architektów nie nawiązuje stylem do żadnej epoki historycznej i jest raczej wariacją, pomieszaniem i współczesnym budynkiem czerpiącym z historii tego miejsca. Jedynym plusem tej inwestycji jest powiększenie ilości przestrzeni ekspozycyjnej i polepszenie warunków prezentacji Muzeum Sztuk Użytkowych (oddział MN w Poznaniu).
Muzeum Sztuk Użytkowych rozpoczęło działalność w 1965 roku jako Muzeum Rzemiosł Artystycznych. Jest jedyną w Polsce placówką zajmującą się gromadzeniem i prezentacją przedmiotów użytkowych w ujęciu artystycznym. Na zbiory Muzeum składa się ponad 11 tyś eksponatów pochodzących z okresu od średniowiecza aż po współczesność. Zobaczyć tu możemy meble, ceramikę, wyroby szklane, broń, biżuterię, tkaniny, stroje i dodatki do nich. W przebudowanych pomieszczeniach Zamku Muzeum dysponuje przestrzenią około 1500 m kw. na których zobaczyć można około 2 tyś przedmiotów. Całość ekspozycji uzupełnia wystawa dotycząca historii Zamku i Przemysłowi II, a także możliwość skorzystania z punktu widokowego na wieży zamkowej, z której zobaczyć można piękną panoramę poznańskiej starówki.

https://mnp.art.pl/oddzialy/muzeum-sztuk-uzytkowych/